<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE article PUBLIC "-//NLM//DTD JATS (Z39.96) Journal Archiving and Interchange DTD v1.3 20210610//EN" "https://jats.nlm.nih.gov/archiving/1.3/JATS-archivearticle1-3.dtd">
<article article-type="research-article" dtd-version="1.3" xml:lang="ru"><front><journal-meta><journal-id journal-id-type="publisher-id">vostokoriens</journal-id><journal-title-group><journal-title>Восток (Oriens)</journal-title><trans-title-group xml:lang="en"><trans-title>Vostok (Oriens)</trans-title></trans-title-group></journal-title-group><issn pub-type="ppub">0869-1908</issn><issn pub-type="epub">2713-0401</issn><publisher><publisher-name>Институт востоковедения РАН</publisher-name></publisher></journal-meta><article-meta><article-id pub-id-type="doi">10.31857/S086919080005276-0</article-id><article-id pub-id-type="publisher-id">1642</article-id><title-group><article-title>Фрагмент китайского источника о тюркской титулатуре (перевод и комментарий).</article-title><trans-title-group xml:lang="en"><trans-title>A fragment of a Chinese source on the Türkic titles (translation and commentary).</trans-title></trans-title-group></title-group><contrib-group><contrib contrib-type="author"><contrib-id contrib-id-type="orcid">https://orcid.org/0000-0001-7344-0996</contrib-id><name-alternatives><name xml:lang="ru"><surname>Тишин</surname><given-names>Владимир Владимирович</given-names></name><string-name xml:lang="en">Vladimir V. Tishin</string-name></name-alternatives><email>tihij-511@mail.ru</email><xref ref-type="aff" rid="aff1" /></contrib></contrib-group><aff id="aff1"><institution>Институт монголоведения, буддологии и тибетологии СО РАН</institution><country>Russia</country></aff><pub-date date-type="pub" publication-format="electronic"><day>06</day><month>06</month><year>2019</year></pub-date><issue>3</issue><fpage>130</fpage><lpage>150</lpage><self-uri>http://vostokoriens.ru/articles/fragment-kitayskogo-istochnika-o-tyurkskoy-titulature-perevod-i/</self-uri><self-uri content-type="application/pdf">http://vostokoriens.ru/articles/fragment-kitayskogo-istochnika-o-tyurkskoy-titulature-perevod-i/pdf/</self-uri><abstract xml:lang="ru"><p>В данной статье предлагается новый перевод и комментарий отрывка, содержащего информацию о титулатуре Тюркского (кит. ту-цзюэ 突厥) каганата. Отрывок этот известен по трем китайским сочинениям энциклопедического характера «Тун дянь» 通典 (цз. 197), «Тай-пин хуань-юй цзи» 太平寰宇記 (цз. 194) и «Цэ-фу юань-гуй» 冊府元龜 (цз. 962). На русский язык он ранее переводился лишь однажды –Ю.А. Зуевым. Обобщив все известные ему варианты переводов, автор предлагает новую интерпретацию отдельных участков текста и новые реконструкции для звучания нескольких слов, переданных в китайском переложении.
Характер приведенной терминологии, классифицируемой китайскими историографами как титулы (чины, ранги) ее фиксация в ранние этапы истории Тюркского каганата, в том числе в привязке с конкретными историческими персонажами (да-ло-бянь 大羅便, ши-бо-ло 始波羅), а также фонетический облик некоторых реконструируемых слов (да-ло-бянь大羅便 [</p></abstract><trans-abstract xml:lang="en"><p>This article presents a new translation and commentary of a passage on the titles of the Türkic (Chinese. Tu-jue 突厥) Qaghanate. This passage is known from three Chinese encyclopedic works: “Tōng Diǎn” 通典 (ch. 197), “Tài-píng huán-yǔ jì” 太平寰宇記 (ch. 194) and “Cè-fǔ yuán-guī” 冊府元龜 (ch. 962). The only Russian translation has been done by the Kazakhstanian sinologist Yury A. Zuev. I think it is necessary to translate and comment the text again. Having summarized all the variants of translation known to me, I propose a new interpretation of several parts of the text and new reconstructions for pronunciation of several words given in Middle Chinese characters.
The analyzed terminology classified by Chinese authors as “titles” and its fixation in the early period of the history of the Türkic Qaghanate, inter alia in relation to specific historical figures (dà-luó-biàn 大羅便, shǐ-bō-luó 始波羅), as well as phonetic appearance of some reconstructed words (dà-luó-biàn 大羅便 [</p></trans-abstract><kwd-group xml:lang="ru"><kwd>Тюркский каганат</kwd><kwd>титулатура</kwd><kwd>фонетическая реконструкция</kwd><kwd>тюркские языки</kwd><kwd>древние тюрки</kwd></kwd-group><kwd-group xml:lang="en"><kwd>Türkic Qaghanate</kwd><kwd>titulature</kwd><kwd>phonetic reconstruction</kwd><kwd>Turkic languages</kwd><kwd>Early Turks</kwd></kwd-group></article-meta></front></article>